🚑 የመጀመሪያ እርዳታ First aid & emergencies · 10

የክፍሉ ማጠቃለያ ቪዲዮ በቅርቡ · Series overview video coming soon

ስለዚህ ክፍል (About this series)

አደጋ ሲከሰት የመጀመሪያዎቹ ደቂቃዎች ወሳኝ ናቸው። አምቡላንስ እስኪደርስ ወይም ወደ ጤና ተቋም እስኪደርሱ ድረስ የሚደረገው ነገር ሕይወት ሊያድን ይችላል። በዚህ ቪዲዮ ስለ ቃጠሎ፣ ስለ እባብ ንክሻ፣ ስለ ጭንቅላት ጉዳት እና ስለ የመኪና አደጋ የመጀመሪያ እርዳታ እንመለከታለን።

በመጀመሪያ ስለ ቃጠሎ እንነጋገር። ቃጠሎ ሲደርስ ወዲያውኑ የተቃጠለውን ቦታ በሚፈስ ቀዝቃዛ ውሃ ስር ለሃያ ደቂቃ ያህል ያድርጉ። ቀዝቃዛ ውሃ እንጂ በረዶ አይጠቀሙ፤ በረዶ ቆዳውን የበለጠ ይጎዳል። ልብሱ ካልተጣበቀ በስተቀር ከተቃጠለው ቦታ ላይ ልብሱን ያስወግዱ። ቀለበትና አምባር ማበጥ ከመጀመሩ በፊት ያውጡ።

በቃጠሎ ላይ ቅቤ፣ ዘይት፣ የጥርስ ሳሙና፣ ቡና ወይም አመድ አያድርጉ። እነዚህ ሁሉ ኢንፌክሽን ያመጣሉ እንጂ አይፈውሱም። አረፋ ወይም ብሊስተር ካለ አይፍቱት። የተቃጠለውን ቦታ በንጹህ ጨርቅ ወይም በንጹህ ፕላስቲክ በቀስታ ይሸፍኑ።

ወዲያውኑ ወደ ሕክምና መሄድ የሚያስፈልገው መቼ ነው? ቃጠሎው ከእጅዎ መዳፍ የሚበልጥ ከሆነ፣ በፊት፣ በእጅ፣ በእግር፣ በመገጣጠሚያ ወይም በብልት አካባቢ ከሆነ፣ ጥልቅ ከሆነ ወይም ቆዳው ነጭ ወይም ጥቁር ከሆነ፣ በኤሌክትሪክ ወይም በኬሚካል የደረሰ ከሆነ፣ እንዲሁም ሕፃን ወይም አረጋዊ ከሆነ ወዲያውኑ ወደ ጤና ተቋም ይሂዱ።

አሁን ወደ እባብ ንክሻ እንሂድ። እባብ ሲነክስ በመጀመሪያ የተነከሰውን ሰው ያረጋጉ። መሮጥና መጨነቅ መርዙ በፍጥነት እንዲሰራጭ ያደርጋል። የተነከሰውን አካል ከልብ ዝቅ አድርገው ሳይንቀሳቀስ ያድርጉት፤ እንደ ስብራት አድርገው በጨርቅ ያስሩት።

እባብ ንክሻ ላይ ማድረግ የሌለብዎት ነገሮች አሉ። ቁስሉን አይቁረጡ፣ በአፍ መርዙን ለመምጠጥ አይሞክሩ፣ በጣም አጥብቀው አያስሩ፣ በረዶ አያድርጉ፣ አልኮል አይስጡ፣ እንዲሁም በባህላዊ መንገድ ለማከም ጊዜ አያባክኑ። ብቸኛው ውጤታማ ሕክምና አንቲቬኖም ወይም የመርዝ መከላከያ መድኃኒት ነው፤ ይህም በጤና ተቋም ብቻ ይገኛል።

ቀጥሎ ስለ ጭንቅላት ጉዳት እንነጋገር። ጭንቅላት ላይ ጉዳት ከደረሰ በኋላ እነዚህ ምልክቶች ካሉ ወዲያውኑ ወደ ሕክምና ይሂዱ፦ ራስን መሳት፣ ተደጋጋሚ ማስመለስ፣ እየባሰ የሚሄድ ራስ ምታት፣ የንግግር መደናገር፣ የአንድ ወገን ድክመት፣ የተለያየ መጠን ያላቸው ብሌኖች፣ ከአፍንጫ ወይም ከጆሮ ደም ወይም ፈሳሽ መውጣት፣ እንዲሁም መንቀጥቀጥ።

የተጎዳውን ሰው አንገቱን ሳያንቀሳቅሱ ያቆዩት። የአከርካሪ ገመድ ጉዳት ሊኖር ስለሚችል በተለይ ከከፍታ የወደቀ ወይም በመኪና አደጋ የተጎዳ ሰውን አያንቀሳቅሱ። ራሱን ካልሳተ ጸጥ ብሎ እንዲያርፍ ያድርጉ፤ ለሃያ አራት ሰዓታት በቅርበት ይከታተሉት።

አሁን ስለ የመኪና አደጋ የመጀመሪያ ምላሽ እንነጋገር። አደጋ ቦታ ሲደርሱ በመጀመሪያ የራስዎን ደህንነት ያረጋግጡ። ሌላ አደጋ እንዳይከሰት ማስጠንቀቂያ ያድርጉ። ከዚያ እርዳታ ይጥሩ።

የተጎዳው ሰው ንቃተ ህሊና እንዳለውና በመደበኛነት እየተነፈሰ መሆኑን ያረጋግጡ። ስሙን ይጥሩ፣ ትከሻውን በቀስታ ይንኩ። ምላሽ ካልሰጠና በመደበኛነት የማይተነፍስ ከሆነ ወይም እያለከለከ ብቻ ከሆነ ወዲያውኑ አንድ ሰው አምቡላንስ እንዲጠራ ይመድቡ፤ እርስዎም ወዲያውኑ የልብ መታሸት ወይም ሲፒአር ይጀምሩ። እጅዎን በደረቱ መሃል ላይ አድርገው በደቂቃ አንድ መቶ ጊዜ ያህል በጥልቀት ይጫኑ፤ እርዳታ እስኪደርስ ድረስ አያቋርጡ። በአፍ ውስጥ በጣት መፈለግ አያስፈልግም፤ በግልጽ የሚታይ ልቅ ነገር ካለ ብቻ ያውጡ። ደም እየፈሰሰ ከሆነ በንጹህ ጨርቅ አጥብቀው ይጫኑ፤ ደሙ እስኪቆም ግፊቱን አያቋርጡ። የተጎዳውን ሰው ከመኪና ውስጥ ማውጣት የሚያስፈልገው እሳት ወይም ሌላ ቀጥተኛ አደጋ ካለ ብቻ ነው።

በሁሉም አደጋዎች ሦስት መሠረታዊ ነገሮች ያስታውሱ፦ የራስዎን ደህንነት መጀመሪያ ማረጋገጥ፣ ወዲያውኑ እርዳታ መጥራት፣ እና የተጎዳውን ሰው ሳያስፈልግ አለማንቀሳቀስ።

የመጀመሪያ እርዳታ ሕክምናን አይተካም። ግን ሰውየው ወደ ሕክምና እስኪደርስ ድረስ ሕይወቱን ሊያቆይ ይችላል። እነዚህን ማወቅ የቤተሰብዎን ሕይወት ሊያድን ይችላል።

ይህ ቪዲዮ ለትምህርት ብቻ ነው። ለግል ሕክምና ምክር የጤና ባለሙያዎን ያማክሩ። ተጨማሪ የጤና ትምህርት ለማግኘት ይህን ቻናል ይቀላቀሉ።

አንድ የመጨረሻ ነጥብ። በአደጋ ጊዜ ብዙ ሰው ሲሰበሰብ እርዳታ ከመስጠት ይልቅ ያደናቅፋል። አንድ ሰው ኃላፊነት ወስዶ እርዳታ እንዲጠራ፣ ሌላው ደግሞ ቦታውን እንዲያስጠብቅ ማድረግ ይሻላል። የአምቡላንስ ቁጥርን አስቀድሞ በስልክዎ ማስቀመጥ ጠቃሚ ነው።

በተጨማሪም በቤትዎ ውስጥ ቀላል የመጀመሪያ እርዳታ ቁሳቁስ ማዘጋጀት ይመከራል፦ ንጹህ ጨርቅና ጋዝ፣ ማሰሪያ ወይም ባንዴጅ፣ ጓንት፣ መቀስ፣ እና ንጹህ ውሃ። እነዚህ ቀላል ናቸው ግን በጊዜው ትልቅ ልዩነት ያመጣሉ።