👶 የልጆች አደጋ ምልክቶች Childhood danger signs · 4

የክፍሉ ማጠቃለያ ቪዲዮ በቅርቡ · Series overview video coming soon

ስለዚህ ክፍል (About this series)

ሕፃናት ሲታመሙ በፍጥነት ይለወጣሉ። ጠዋት ደህና የነበረ ልጅ ከሰዓት በኋላ ከባድ ሁኔታ ላይ ሊደርስ ይችላል። ስለዚህ የአደጋ ምልክቶችን ማወቅ ወሳኝ ነው። በዚህ ቪዲዮ ስለ አዲስ የተወለዱ ሕፃናት አደጋ ምልክቶች፣ ስለ ተቅማጥ፣ እና ስለ የሳንባ ምች እንመለከታለን።

በመጀመሪያ ስለ አዲስ የተወለዱ ሕፃናት እንነጋገር። በመጀመሪያዎቹ ሃያ ስምንት ቀናት ውስጥ ያለው ጊዜ በጣም ስሱ ነው። እነዚህ ምልክቶች ካሉ ወዲያውኑ ወደ ጤና ተቋም መሄድ ያስፈልጋል፦ ጡት አለመጥባት ወይም መጥባት ማቆም፣ መንቀጥቀጥ፣ ፈጣን ወይም አስቸጋሪ ትንፋሽ፣ በጣም መዛል ወይም አለመንቀሳቀስ፣ ትኩሳት ወይም ሰውነት መቀዝቀዝ፣ የእምብርት አካባቢ መቅላት ወይም መግል፣ የቆዳ ወደ ቢጫ መለወጥ በተለይ በመጀመሪያዎቹ ቀናት፣ እና የማያቋርጥ ልቅሶ።

የሕፃኑ ሰውነት መቀዝቀዝ እንደ ትኩሳት አደገኛ ነው። አዲስ የተወለዱ ሕፃናት ሙቀታቸውን በራሳቸው መቆጣጠር አይችሉም። ስለዚህ ከእናት ቆዳ ጋር ቆዳ ንክኪ ማድረግ ወይም ካንጋሩ ኬር ማድረግ በጣም ይረዳል።

ቀጥሎ ስለ ተቅማጥ እንነጋገር። በኢትዮጵያ ለሕፃናት ሞት ከሚያደርሱ ዋና ዋና ምክንያቶች አንዱ ነው። የሚገድለው ግን ተቅማጡ ራሱ ሳይሆን የውሃና የጨው እጥረት ወይም ዲሃይድሬሽን ነው።

የውሃ እጥረት ምልክቶች እነዚህ ናቸው፦ የዓይን መስጠም፣ እንባ ሳይኖር ማልቀስ፣ የአፍ መድረቅ፣ ከፍተኛ ጥም፣ ሽንት መቀነስ፣ የቆዳ ተለጥጦ ሲለቀቅ ቶሎ አለመመለስ፣ እና በሕፃናት ላይ የራስ ቅል ላይ ያለው ለስላሳ ቦታ መስጠም።

ሕክምናው ኦአርኤስ እና ዚንክ ነው። ኦአርኤስ ማለት የውሃና የጨው መተኪያ መፍትሔ ነው። በእያንዳንዱ ተቅማጥ በኋላ መስጠት ያስፈልጋል። ዚንክ ደግሞ ለአስር እስከ አስራ አራት ቀናት መሰጠት አለበት፤ ተቅማጡን ያሳጥራል ወደፊትም እንዳይደገም ይረዳል።

ጡት ማጥባትን አያቁሙ። ብዙ ሰዎች ተቅማጥ ሲኖር ጡት ማቆም ያስፈልጋል ብለው ያስባሉ፤ ይህ ስህተት ነው። ጡት ወተት ውሃም ምግብም ነው። አንቲባዮቲክም ለአብዛኛው ተቅማጥ አያስፈልግም።

ወዲያውኑ ወደ ሕክምና መሄድ የሚያስፈልገው መቼ ነው? በሰገራ ውስጥ ደም ካለ፣ ተደጋጋሚ ማስመለስ ካለ፣ ልጁ መጠጣት ካልቻለ፣ በጣም ከዛለ፣ ትኩሳት ካለ፣ ወይም ተቅማጡ ከሦስት ቀን በላይ ከቆየ።

በመጨረሻ ስለ የሳንባ ምች ወይም ኒሞኒያ እንነጋገር። ይህም ለሕፃናት ሞት ዋነኛ ምክንያት ነው። ዋናው ምልክት ፈጣን ትንፋሽ ነው። ትንፋሹን መቁጠር ይችላሉ፦ ልጁ ጸጥ ብሎ ሲያርፍ በአንድ ደቂቃ ውስጥ ደረቱ ስንት ጊዜ እንደሚነሳ ይቁጠሩ።

ከሁለት ወር በታች ላለ ሕፃን በደቂቃ ስድሳ ወይም ከዚያ በላይ፣ ከሁለት ወር እስከ አንድ ዓመት ሃምሳ ወይም ከዚያ በላይ፣ ከአንድ እስከ አምስት ዓመት ደግሞ አርባ ወይም ከዚያ በላይ ከሆነ ፈጣን ትንፋሽ ይባላል።

ሌላው በጣም አደገኛ ምልክት የደረት መጎተት ነው። ልጁ ሲተነፍስ ከጎድን አጥንቶች በታች ያለው ክፍል ወደ ውስጥ ከገባ ይህ ከባድ የሳንባ ምች ምልክት ነው። እንዲሁም የከንፈር ወይም የምላስ ወደ ሰማያዊ መለወጥ፣ መጠጣት አለመቻል፣ እና መንቀጥቀጥ አስቸኳይ ናቸው።

የሳንባ ምችን ለመከላከል ክትባት መውሰድ፣ ጡት ማጥባት፣ የተመጣጠነ ምግብ መስጠት፣ እና በቤት ውስጥ ከጭስ መጠበቅ ይረዳሉ። በተለይ በእንጨትና በከሰል ምድጃ የሚወጣ ጭስ የሕፃናትን ሳንባ ይጎዳል።

ወላጅ እንደመሆንዎ ስሜትዎን ያመኑ። ልጅዎ ከወትሮው የተለየ ከሆነ አይጠብቁ። ቀድሞ መሄድ ሁልጊዜ ይሻላል።

ይህ ቪዲዮ ለትምህርት ብቻ ነው። ለግል ሕክምና ምክር የጤና ባለሙያዎን ያማክሩ። ተጨማሪ የጤና ትምህርት ለማግኘት ይህን ቻናል ይቀላቀሉ።

በተጨማሪም ስለ ትኩሳት ማወቅ ያስፈልጋል። ትኩሳት ራሱ በሽታ አይደለም፤ ሰውነት እየተከላከለ መሆኑን የሚያሳይ ምልክት ነው። ሆኖም ግን ከሦስት ወር በታች ላለ ሕፃን ማንኛውም ትኩሳት አስቸኳይ ነው። ልጁን ከመጠን በላይ አይሸፍኑ፤ በቂ ፈሳሽ ይስጡ።

ወባ ባለበት አካባቢ ማንኛውም ትኩሳት እንደ ወባ መጠርጠር አለበት። ፈጣን ምርመራ ማድረግ ያስፈልጋል። ወባ በሕፃናት ላይ በጣም በፍጥነት ሊባባስ ይችላል።

በመጨረሻም የክትባት መርሃ ግብርን አለማቋረጥ ወሳኝ ነው። ኩፍኝ፣ የሳንባ ምች፣ ፖሊዮ፣ እና ተቅማጥን የሚያመጣው ሮታ ቫይረስ ሁሉም በክትባት ይከላከላሉ። አንድ ክትባት ቢያመልጥ እንኳን ዘግይቶም ቢሆን መውሰድ ይቻላል።