የዲስክ መውጣት ውስብስብ ችግሮች Disc Herniation Complications

የዲስክ መውጣት የወገብ ህመም ብቻ ነው ብለው ያስባሉ?

ህመሙ ወደ እግር ሲወርድ፣

እግር ሲደነዝዝ ወይም ጉልበቱ ሲቀንስ፣

የተጫነው ነርቭ እየሰጠ ያለው ማስጠንቀቂያ ሊሆን ይችላል።

አከርካሪያችን በተደራረቡ አጥንቶች የተሠራ ነው።

በሁለት አጥንቶች መካከል ዲስክ የሚባል ለስላሳ ትራስ አለ፤

ስንራመድ፣

ስንታጠፍና ሸክም ስናነሳ የሚመጣውን ጫና ይቀንሳል።

ዲስኩ ጠንካራ ውጫዊ ቀለበትና ለስላሳ ውስጣዊ ክፍል አለው።

ውስጠኛው ክፍል በውጫዊው ቀለበት ስንጥቅ በኩል ወጥቶ ወደ አከርካሪው ቦይ ሲገባ፣

የዲስክ መውጣት ወይም ዲስክ ሄርኒዬሽን ይባላል።

የወጣው ዲስክ አጠገቡ ያለውን የነርቭ ሥር በቀጥታ ሊጫን ይችላል።

በተጨማሪም በአካባቢው እብጠትና ብግነት ስለሚፈጥር፣

ነርቩ ያለ ከባድ ጫናም ሊበሳጭ ይችላል።

ብዙ ጊዜ ይህ ችግር በወገብ የታችኛው ክፍል፣

በኤል ፎር ኤል ፋይቭ ወይም በኤል ፋይቭ ኤስ ዋን መካከል ይታያል።

እዚህ ያሉት ነርቮች ወደ መቀመጫ፣

ጭን፣

ባትና እግር ይሄዳሉ።

ስለዚህ የመጀመሪያው ውስብስብ ችግር ራዲኩሎፓቲ ወይም በተለምዶ ሳያቲካ ነው።

ህመሙ ከወገብ ወይም ከመቀመጫ ተነስቶ በአንድ እግር ጀርባ ወይም ጎን በኩል እስከ

እግር ጣት ድረስ ሊወርድ ይችላል።

አንዳንዴ እንደ መቃጠል፣

መውጋት ወይም ኤሌክትሪክ እንደመታ ይሰማል።

ማሳል፣

ማስነጠስ፣

ረጅም ጊዜ መቀመጥ ወይም ወደ ፊት መታጠፍ ህመሙን ሊያባብሰው ይችላል።

ነርቭ የህመም መልዕክት ብቻ አያስተላልፍም።

ከቆዳ የሚመጣውን ስሜት ወደ አእምሮ ይወስዳል፤

ከአእምሮ የሚመጣውን የእንቅስቃሴ ትእዛዝም ወደ ጡንቻ ያደርሳል።

ስለዚህ ሌላው ችግር መደንዘዝና መጠቅጠቅ ነው።

ስሜቱ በጭን፣

በባት፣

በእግር ጫማ አካባቢ ወይም በእግር ጣቶች ላይ ሊቀንስ ይችላል።

የተጎዳው ነርቭ የትኛው እንደሆነ ቦታውን ይወስናል።

የእንቅስቃሴ ነርቭ ሲጫን ደግሞ የጡንቻ ጉልበት ይቀንሳል።

አንድ ሰው በእግር ጣቱ ወይም በተረከዙ መራመድ ሊከብደው፣

ደረጃ መውጣት ሊያቅተው ወይም እግሩ በቀላሉ ሊደክም ይችላል።

ከባድ ጫና እግርን ወደ ላይ ማንሳት እስከማይቻልበት ድረስ ሊደርስ ይችላል።

ይህ ፉት ድሮፕ ይባላል።

ሰውየው ሲራመድ የእግሩ ፊት መሬት ላይ ይጎተታል፣

የመውደቅ አደጋም ይጨምራል።

ድክመቱ እየጨመረ ከሄደ ሳይዘገዩ መመርመር ያስፈልጋል።

ነርቭ ለረጅም ጊዜ በከባድ ሁኔታ ከተጫነ፣

ጡንቻው ሊቀጥንና ጉልበቱ ሙሉ በሙሉ ላይመለስ ይችላል።

ህመም ለሳምንታት ወይም ለወራት ሲቆይ፣

እንቅልፍን፣

ሥራን፣

ጉዞንና የቤተሰብ ሕይወትን ሊያውክ ይችላል።

ህመምን በመፍራት መንቀሳቀስን ሙሉ በሙሉ ማቆም ደግሞ ጡንቻን ያዳክማል፣

ወደ መደበኛ እንቅስቃሴ መመለስንም ያዘገያል።

ነገር ግን ብዙ የዲስክ መውጣቶች ያለ ቀዶ ጥገና በጊዜ ሂደት ይሻላሉ።

የወጣው የዲስክ ክፍል ቀስ በቀስ ሊቀንስ፣

እብጠቱም ሊረጋ ይችላል።

አብዛኛው ሰው ቀስ በቀስ ወደ መደበኛ እንቅስቃሴው ይመለሳል።

እያንዳንዱ የኤም አር አይ ምስል ግን ህመምን አያብራራም።

ምንም ህመም በማይሰማቸው ሰዎችም የዲስክ መብጠት ወይም መውጣት በምስል ሊታይ ይችላል።

ስለዚህ ምስሉ፣

ምልክቱና የሰውነት ምርመራው አብረው መተርጎም አለባቸው።

ተራ የኤክስሬይ ምስል አጥንትንና የአከርካሪ አሰላለፍን በደንብ ያሳያል፤

ዲስኩንና ነርቩን ግን በቀጥታ አያሳይም።

ለዲስክ፣

ለነርቭና ለአከርካሪ ቦይ ዝርዝር ምስል ኤም አር አይ ይሻላል።

ኤም አር አይ ለእያንዳንዱ አዲስ የወገብ ህመም ወዲያውኑ አያስፈልግም።

ከባድ ወይም እየጨመረ ያለ የነርቭ ጉዳት ሲኖር፣

ድንገተኛ አደጋ ሲጠረጠር፣

ወይም ምልክቱ በተገቢው ጊዜ ሳይሻል ሲቆይ ሐኪሙ ሊያዝዘው ይችላል።

አሁን በጣም አስፈላጊውን ነገር እንይ።

አከርካሪ ገመዱ ከወገብ በላይ ያበቃል፤

ከዚያ በታች ግን እንደ ፈረስ ጅራት የተሰባሰቡ ብዙ ነርቮች ይቀጥላሉ።

ይህ የነርቭ ስብስብ ካውዳ ኢኳይና ይባላል።

ትልቅ የዲስክ ክፍል ወደ አከርካሪ ቦይ ገብቶ እነዚህን ነርቮች በአንድ ጊዜ ሲጫን፣

ካውዳ ኢኳይና ሲንድሮም የሚባል አስቸኳይ ሁኔታ ሊፈጠር ይችላል።

ይህ አልፎ አልፎ የሚከሰት ቢሆንም ማወቅ ግን ወሳኝ ነው።

የመጀመሪያው የአደጋ ምልክት ሽንት ማስጀመር መቸገር፣

ሽንት ሲወጣ ስሜቱን ማጣት፣

ፊኛ መሙላቱን አለማወቅ ወይም ሽንት ጨርሶ ማውጣት አለመቻል ነው።

አንዳንዴ የሞላው ፊኛ በጠብታ ሊፈስ ይችላል።

ሌላው ምልክት ሰገራ መያዝ አለመቻል ወይም ሰገራ ሲወጣ ስሜቱን ማጣት ነው።

እነዚህ ለውጦች በህመም ብቻ ወይም በመድኃኒት የተፈጠሩ አይመስሉም፤

አዲስ ናቸው።

በመቀመጫ፣

በብልት፣

በፊንጢጣ ዙሪያና በጭን ውስጠኛው ክፍል ስሜት መቀነስም አደገኛ ምልክት ነው።

ኮርቻ በሚነካው የሰውነት ክፍል ላይ ስለሚታይ፣

የኮርቻ አካባቢ መደንዘዝ ይባላል።

አዲስ የጾታ ስሜት መቀነስ፣

ብልት መቆም አለመቻል፣

ወይም በሁለቱም እግሮች የሚጨምር ድክመትና መደንዘዝም ከዚህ የነርቭ ጫና ጋር ሊያያዝ ይችላል።

ከእነዚህ ምልክቶች አንዱ ከተከሰተ ቀጠሮ ጠብቀው አይቆዩ፤

ወዲያውኑ ወደ ድንገተኛ ሕክምና ይሂዱ።

አስቸኳይ ምርመራና የኤም አር አይ ምስል ሊያስፈልግ ይችላል፤

ከባድ ጫና ከተረጋገጠም ነርቮቹን ለማላቀቅ ፈጣን ቀዶ ጥገና ሊደረግ ይችላል።

ቀዶ ጥገና ከዚህ በፊት የደረሰውን የነርቭ ጉዳት ሁሉ ማጥፋት አይችልም፤

ዋና ዓላማው ጫናውን በማስወገድ ተጨማሪ ጉዳትን ማስቆም ነው።

ስለዚህ የአደጋ ምልክቶቹን ቀድሞ ማወቅ በሽንት፣

በሰገራ፣

በጾታ ተግባርና በእግር ጉልበት ላይ የሚቀር ቋሚ ጉዳትን ሊቀንስ ይችላል።

አብዛኛው የዲስክ መውጣት ግን ካውዳ ኢኳይና አያመጣም፣

ቀዶ ጥገናም አያስፈልገውም።

ሐኪሙ የህመሙን መንገድ፣

የጡንቻ ጉልበትን፣

ስሜትንና ሪፍሌክስን በመመርመር ነርቩ ምን ያህል እንደተጎዳ ይገመግማል።

የታዘዘ ህመም ማስታገሻ፣

በሚቻለው መጠን እንቅስቃሴን መቀጠልና ተገቢ የፊዚዮቴራፒ ልምምድ ብዙ ሰዎችን ያሻሽላሉ።

ረጅም ጊዜ አልጋ ላይ መቆየት ግን ጡንቻን ስለሚያዳክም አይመከርም።

ህመሙ ካልተሻለ፣

ድክመት ካለ፣

መራመድ ካስቸገረ ወይም የዕለት ተዕለት ሕይወትን በእጅጉ ካወከ፣

የጤና ባለሙያን ያነጋግሩ።

የህክምና ውሳኔ በምልክት፣

በምርመራና በምስል ውጤት በጋራ ይወሰናል።

ዋናውን ነገር ያስታውሱ፤

ወደ እግር የሚወርድ ህመምና መደንዘዝ የነርቭ መጎዳትን ሊያሳዩ ይችላሉ።

እየጨመረ ያለ ድክመት፣

የኮርቻ አካባቢ መደንዘዝ፣

ወይም አዲስ የሽንትና የሰገራ ችግር ግን ድንገተኛ ሕክምና የሚፈልጉ ምልክቶች ናቸው።

የዲስክ መውጣትን ማወቅ ህመምን ብቻ ለመቀነስ አይደለም፤

ነርቭን፣

እንቅስቃሴንና የሰውነትን አስፈላጊ ተግባሮች በጊዜው ለመጠበቅ ነው።